Nước ép có một điểm yếu ít được nói tới: nó lấy nước và đường ra khỏi trái cây rồi bỏ lại phần chất xơ. Một ly nước ép ba quả cam có lượng đường bằng ba quả cam nhưng không có phần xơ làm chậm quá trình hấp thu. Điều đó không có nghĩa là không nên uống, mà là nên biết nó đóng vai gì trong bữa sáng — và nên dùng phần bã chứ đừng đổ. Bài này nói cả hai phần.
Chọn nguyên liệu để ép
Rau củ cho nước ép ít đường hơn trái cây. Đó là khác biệt chính.
Cà rốt là loại phổ biến nhất. Ngọt vừa và nhiều nước.
Dưa leo cho rất nhiều nước. Vị nhẹ nên hợp làm nền.
Cần tây cho vị đặc trưng. Nhiều người không quen.
Củ dền cho màu đỏ đậm. Vị đất khá rõ, dùng ít.
Bí đao cho nước mát. Hợp ngày nóng.
Táo và dứa cho ngọt. Dùng làm phần ngọt chứ phần chính.
Cam và bưởi ép rất ngon. Nhưng nhiều đường hơn rau củ.
Gừng thêm một mẩu nhỏ. Nó làm cả ly dậy mùi.
Chanh vắt vào cuối. Giữ màu và cho chua.
Rau lá xanh ép ra ít nước. Nên xay thành sinh tố hợp hơn.
Rửa kỹ vì ép cả vỏ. Nhất là với táo và dưa leo.
Chọn nguyên liệu tươi. Củ héo cho nước ít và nhạt.
Tỷ lệ nên nghiêng về rau củ. Ba phần rau củ một phần trái cây cho ly nước dễ uống mà không thành ly nước đường, và đó là cách dùng nước ép hợp lý cho bữa sáng.
Ép và uống
Máy ép chậm cho nhiều nước hơn. Và ít bọt hơn.
Máy ép nhanh tiện và rẻ hơn. Nhưng nước tách lớp nhanh.
Không có máy thì xay rồi lọc. Kết quả gần tương đương.
Cắt nguyên liệu vừa miệng máy. Đỡ tắc.
Ép loại nhiều nước trước. Nó đẩy phần khô qua.
Xen kẽ loại khô và loại nhiều nước. Máy chạy êm hơn.
Uống ngay sau khi ép. Để lâu thì tách và mất tươi.
Không trữ nước ép quá một ngày. Ngay cả trong tủ.
Vắt chanh vào để giữ màu. Nó chậm oxy hóa.
Uống cùng bữa chứ uống thay bữa. Đây là điểm quan trọng.
Uống sau khi ăn thì đường vào chậm hơn. So với uống lúc bụng rỗng.
Pha loãng với nước nếu thấy ngọt. Một phần nước một phần ép.
Rửa máy ngay. Bã khô rất khó rửa.
Nước ép là phần thêm vào bữa sáng chứ là bữa sáng. Nó không có đạm và gần như không có xơ, nên coi nó như đồ uống kèm là cách dùng đúng — còn thay bữa bằng nó thì mười giờ đã đói.
Bốn cách dùng bã
Bã cà rốt làm bánh. Trộn vào bột bánh nướng.
Bánh cà rốt là món kinh điển. Bã thay cho cà rốt nạo.
Bã rau củ trộn vào chả. Với đậu hũ và bột.
Ép thành miếng rồi áp chảo. Cho bữa xế hoặc kẹp bánh mì.
Bã cho vào canh và súp. Thêm chất xơ và sánh.
Cho vào cuối và quấy đều. Nó tan vào nước.
Bã làm nhân bánh mặn. Xào với nấm và hành.
Bã trái cây trộn vào bột bánh ngọt. Táo, dứa, chuối.
Bã củ dền cho màu bánh. Vừa màu vừa xơ.
Vắt ráo bã trước khi dùng. Nó còn nhiều nước.
Trữ lạnh hai ngày hoặc đông một tháng. Chia phần nhỏ.
Bã có mùi chua thì bỏ. Nó chua rất nhanh.
Không giữ bã quá hai ngày ở ngăn mát. Cùng nhóm với bã đậu.
Bã là nửa nguyên liệu chứ rác. Một mẻ ép cà rốt để lại lượng bã đủ làm một ổ bánh, nên tính cả phần đó thì ly nước ép hết một nửa giá so với chỉ uống rồi đổ bã.
Nước ép hay sinh tố
Sinh tố giữ nguyên phần xơ. Đó là khác biệt lớn nhất.
Sinh tố no lâu hơn nước ép nhiều. Vì có xơ và có thể thêm đạm.
Nước ép uống nhẹ và nhanh hơn. Hợp khi không muốn no.
Sinh tố làm được thành bữa sáng. Nước ép thì không.
Rau lá thì xay hợp hơn ép. Ép ra rất ít nước.
Củ cứng thì ép hợp hơn. Xay ra sinh tố sạn.
Sinh tố không cần lọc. Ít việc rửa hơn.
Máy xay rẻ hơn máy ép. Và dùng được nhiều việc.
Nếu chỉ mua một máy thì mua máy xay. Nó làm được cả sữa hạt.
Sinh tố trữ kém hơn nước ép. Cả hai đều nên uống ngay.
Sinh tố đặc thì ăn bằng thìa. Rắc hạt lên trên.
Nước ép pha loãng thì uống cả ngày được. Như nước giải khát.
Xoay giữa hai loại. Tùy hôm muốn nhẹ hay muốn no.
Nếu phải chọn một thì sinh tố hợp bữa sáng hơn. Nó giữ xơ, thêm được đạm, không cần máy riêng và ít việc rửa — còn nước ép thì hợp làm đồ uống kèm hơn là bữa.
Lưu ý thực tế
Uống nước ép nguyên chất thì lượng đường cao. Kể cả nước ép rau củ có trái cây.
Ăn cả quả thì tốt hơn về mặt xơ. Đó là điều nhiều chuyên gia nhắc.
Nước ép không thay được bữa ăn. Nó thiếu đạm và béo.
Không dùng nước ép để thanh lọc theo trào lưu. Chuyện đó cần tư vấn chuyên môn.
Không uống nước ép thay nước lọc. Nước lọc vẫn là chính.
Rửa rau củ kỹ trước khi ép. Ép cả vỏ nên quan trọng.
Bỏ phần dập và thâm. Đừng ép vào.
Không ép rau củ đã để lâu. Chất lượng kém và rủi ro.
Không để nước ép ngoài nhiệt độ phòng. Nó lên men nhanh.
Trẻ nhỏ thì pha loãng. Và không uống thay bữa.
Người có bệnh liên quan đường huyết thì hỏi bác sĩ. Trước khi uống nước ép thường xuyên.
Người dùng thuốc cũng nên hỏi. Một số loại nước ép ảnh hưởng tới thuốc.
Bưởi là loại được nhắc nhiều về việc này. Hỏi bác sĩ nếu đang dùng thuốc.
Đây là thông tin chung chứ tư vấn y tế. Nước ép là đồ uống bình thường trong bữa, nhưng ai đang có bệnh nền, đang dùng thuốc dài ngày hay đang theo chế độ ăn riêng thì nên hỏi bác sĩ về việc uống thường xuyên.
